نورالژی (Neuralgia)

نورالژی یا درد اعصاب، سوزش و تیرکشیدگی شدیدی است که در امتداد عصب آسیب دیده بوجود میآید. عصب آسیب دیده میتواند در هر کجای بدن باشد اما اغلب در صورت و گردن مشاهده میشود. این آسیب دیدگی ممکن است به علت یک بیماری مانند دیابت (نوروپاتی دیابتی) یا ام.اس (مولتیپل اسکلروزیس)، عفونتی مانند زونا و یا در نتیجه کهولت سن ایجاد شود، به همین دلیل روش مقابله با نورالژی بسته به علت آن متفاوت خواهد بود.

انواع نورالژی

نورالژی ممکن است به علل مختلف و در هرکجای بدن پدیدار شود.

نورالژی تری‌ژمینال یا عصب سه‌قلو (Trigeminal Neuralgia): این نوع از نورالژی در عصب سهقلو یا تریزمینال، که از مغز به صورت میرسد، ایجاد میشود. گمان میرود که علت درد فشار یک رگ خونی در محل اتصال عصب به ساقه مغز باشد. درد نورالژی عصب سهقلو معمولا در یک طرف صورت حس میشود و بیشتر درافراد مسن شایع است.

نورالژی پس ازهرپس یا نورالژی پست هرپتیک (Postherpetic Neuralgia): این نوع از نورالژی عارضهای پس از بیماری زونا است که میتواند در هر کجای بدن رخ دهد. زونا یک عفونت ویروسی است که جوش و تاولهای دردناکی به همراه دارد. این نورالژی میتواند در هر کجا که تاولهای زونا دیده میشود ایجاد شود. نورالژی پس از هرپس میتواند خفیف، شدید، مداوم یا متناوب باشد و بین ماهها تا سالها ادامه داشته باشد.

 

نورالژی عصب زبانی حلقی (Glossopharyngeal Neuralgia): عصب زبانی حلقی در گلو است و درد در این عصب شایع نیست. این نوع از نورالژی منجر به درد گلو و گردن میشود.

 

علل نورالژی

علت اصلی نورالژی آسیب دیدگی عصب است. همه اعصاب در بدن توسط لایهای از چربی به نام غلاف میلین (Myelin) محافظت میشوند. درد شدید و تیرکشیدگی نورالژی در نتیجه از بین رفتن یا آسیب دیدن غلاف میلین است. علل بسیاری، از جمله کهولت سن، ممکن است این لایه چربی را دچار آسیب دیدگی کنند. متاسفانه در بسیاری از موارد هرگز علت مشخصی برای نورالژی پیدا نمیشود.

 

عفونت: علت ایجاد نورالژی پس از هرپس، معمولا بیماری زونا است. این عفونت توسط ویروس آبلهمرغان ایجاد میشود و احتمال ابتلا به عفونت زونا با بالا رفتن سن افزایش مییابد. بیماری لایم، اچ.آی.وی و سیفیلیس نیز میتوانند باعث ابتلا به این نوع از نورالژی شوند.

بیماری ام.اس: این بیماری بر اثر زوال غلاف میلین بوجود میآید. نورالژی، معمولا در ناحیه صورت، یکی از علائم شایع در بیماری ام.اس است.

فشردگی عصب: غلاف میلین بر روی عصبها ممکن است توسط فشار فرسوده شود. استخوانها، تاندونها، رگهای خونی و یا غدد میتوانند بر اعصاب فشار وارد کنند. رگهای خونی متورم یکی از علل شایع نورالژی عصب سهقلو هستند.

دیابت (نورپاتی دیابتی): بسیاری از بیماران مبتلا به دیابت از یکی از انواع نورالژی رنج میبرند، چراکه میزان بیش از حد گلوکز در جربان خون میتواند به غلاف میلین آسیب وارد کند.

دیگر علتها: غیر از موارد نام برده شده نورالژی میتواند به یکی از علتهای زیر رخ دهد که کمتر مشاهده میشوند :

  • بیماری مزمن کلیه
  • پورفیری (یک بیماری نادر خونی)
  • داروهایی مانند سیسپلاتین، پاکلیتاکسل یا وینکریستین (تجویز شده برای بیماران سرطانی)
  • تروما (مانند شوک جراحی)
  • تحریک شیمیایی

 

گزینههای درمانی نورالژی

دارو: درد ناشی از نورالژی را میتوان توسط دارو کنترل کرد. داروهایی که ممکن است برای این بیماری تجویز شوند عبارتند از:

  • مسکنهای بینسخه مانند آسپیرین یا ایبوپروفن
  • داروهای ضد افسردگی
  • داروهای ضد تشنج
  • کرمهای موضعی کپسایسین

 

بلاک یا وقفه عصبی: بلاک عصبی (مانند بلاک عصب سهقلو) به تزریقی با هدف کاهش التهاب یا درد در یک عصب و یا یک گروه عصبی گفته میشود.

نورولیز شیمیایی (تزریق الکل / فنول): تزریق الکل یا فنول معمولا برای کاهش درد در نورالژی عصب سهقلو استفاده میشوند که به صورت قابل توجهی به مدت یک تا دو سال موثر هستند.

تخریب با رادیوفرکانسی (Radiofrequency): رادیوفرکانسی اغلب در نورالژی عصب سهقلو برای تخریب عصب صدمه دیده و کاهش شدت درد  استفاده میشود.

 

گزینههای درمانی نورالژی موجود در بیمارستان کسری:

  • فیزیوتراپی و مشاوره اصلاح شیوه زندگی
  • دارو
  • بلاک عصب